+48 22 364 15 15
00 - 867 Warszawa ul. Chłodna 51

Leczenie raka prostaty

Spis treści: Leczenie raka prostaty

  1. Stopnie zaawansowania klinicznego raka prostaty
  2. Statystyki i perspektywy w przypadku raka prostaty
  3. Czynniki wpływające na wybór leczenia
  4. Możliwości leczenia
  5. Monitorowanie raka prostaty
  6. Operacja
  7. Radioterapia
  8. Terapia hormonalna
  9. Chemioterapia
  10. Sterydy w leczeniu raka prostaty
  11. Krioterapia
  12. Terapia HIFU (skupiona wiązka fal ultradźwiękowych o dużym natężeniu) w przypadku raka prostaty
  13. Badania na temat raka prostaty
  14. Wizyty kontrolne w przypadku raka prostaty

 

5. Monitorowania raka prostaty

Monitorowanie oznacza, że zespół zajmujący się kuracją wnikliwie obserwuje twój stan zdrowia. Nie zostaniesz od razu poddany leczeniu. Twój lekarz będzie monitorował sytuację poprzez regularne badania, aby sprawdzić, czy twój nowotwór jest ciągle taki sam, czy też powiększa się. Jeśli pojawi się objaw mówiący, że musisz rozpocząć leczenie, zostaniesz niezwłocznie poddany kuracji.

Aktywna obserwacja
W przypadku zdiagnozowanego zlokalizowanego raka prostaty będziesz poddany aktywnej obserwacji, prawdopodobnie nigdy nie będziesz potrzebował kuracji. Zlokalizowany rak prostaty oznacza, że nowotwór jest obecny tylko wewnątrz gruczołu krokowego. Aktywna obserwacja oznacza, że będziesz wzywany do szpitala na regularne wizyty.

Co kilka miesięcy będziesz poddawany badaniom krwi w celu monitorowania poziomu białka zwanego swoistym antygenem sterczowym (PSA). Będziesz również przechodził regularne badania proktologiczne. Po pierwszym roku obserwacji zostaną pobrane próbki tkanki gruczołu krokowego (biopsja). Jeśli jakiekolwiek badania wykażą, że rak powiększa się, twój lekarz doradzi ci odpowiednią terapię. Może to być operacja w celu usunięcia gruczołu prostaty lub radioterapia. Niektórzy pacjenci mają terapię hormonalną wraz radioterapią. Kuracje te mają na celu próbę wyleczenia raka prostaty.

Baczna obserwacja
Lekarze wykorzystują baczną obserwację w przypadku miejscowo zaawansowanego nowotworu lub nowotworu z przerzutami, który jest zbyt zaawansowany, aby go leczyć, lecz nie powoduje żadnych objawów. Miejscowo zaawansowany nowotwór oznacza, że rak rozprzestrzenił się poza gruczoł krokowy. Nowotwór z przerzutami oznacza, że rak rozprzestrzenił się do innych części organizmu.

Baczna obserwacja może być również wykorzystana, jeśli pacjent cierpi na nowotwór który jest zlokalizowany w całości w gruczole krokowym. Nowotwór ten nie powoduje żadnych objawów, a pacjent nie ma żadnych problemów zdrowotnych, które wykluczałyby operację lub radioterapię,

Ogólnie baczna obserwacja obejmuje mniej badań niż aktywna obserwacja. Pacjent nadal ma regularne wizyty, badania krwi i badania proktologiczne. Jednakże biopsje prostaty już nie są regularnie wykonywane.

6. Rodzaje operacji w przypadku raka prostaty

Twój lekarz przedstawi najbardziej odpowiednie rodzaje operacji, w zależności od:

  • Rozmiaru nowotworu i czy rozprzestrzenił się poza gruczoł krokowy
  • Wyglądu komórek rakowych pod mikroskopem
  • Prawdopodobnej prognozy odnośnie twojego stanu zdrowia
  • Twojego ogólnego stanu zdrowia
  • Objawów jakie u ciebie występują

Usunięcie gruczołu krokowego
Usunięcie całości gruczołu krokowego jest nazywane prostatektomią radykalną. Chirurg przeprowadza tę operację poprzez rozcięcie powłok brzusznych. Istnieje też opcja wykonania kilku małych nacięć, wtedy jest to operacja laparoskopowa. Usunięcie prostaty często prowadzi do wyleczenia raka w przypadku, gdy jeszcze się nie rozprzestrzenił.

Usunięcie jąder (orchidektomia)
Operacja orchidektomii usuwa obydwa jądra, aby już nie mogły produkować testosteronu. Testosteron jest hormonem, który sprzyja wzrostowi raka prostaty. Usunięcie jąder może pomóc zmniejszyć lokalnie zaawansowanego raka prostaty lub powstrzymać jego wzrost.

Usunięcie wewnętrznej części prostaty (resekcja przezcewkowa)
Chirurg usuwa część gruczołu prostaty z okolic moczowodu (przewodu którym wydostaje się mocz z pęcherza). Operacja ta nazywa się TUP (z ang. transurethal resection – resekcja przezcewkowa) lub TURP (z ang. transurethal resection of the prostate – resekcja przezcewkowa prostaty). Taka operacja może pomóc złagodzić objawy takie jak brak możliwości oddania moczu. Jednakże, nie wyleczy ona nowotworu.

Usunięcie gruczołu prostaty (prostatektomia radykalna)
Prostatektomia radykalna oznacza operację usunięcia całości gruczołu krokowego. Jest to często wykonywana operacja w przypadku raka prostaty. Chirurg specjalista usuwa prostatę poprzez rozcięcie powłok brzusznych lub rozcięcie pomiędzy jądrami a odbytem. Celem tego rodzaju operacji jest wyleczenie nowotworu. Chirurg może zasugerować prostatektomię radykalną w przypadku gdy:

  • Nowotwór nie rozprzestrzenił się poza prostatę
  • Jesteś młody i masz guza o wysokim stopniu złośliwości

Laparoskopia (prostatektomia laparoskopowa)
Często prostatektomia radykalna jest wykonywana laparoskopowo. Lekarz używa długiej rurki doprowadzającej światło, aby oświetlić wnętrze operowanego obszaru. Niewielkich rozmiarów kamera daje powiększony obraz gruczołu krokowego. Chirurg wycina gruczoł krokowy z otaczających go tkanek i usuwa go przez niewielkie nacięcie w powłokach brzusznych. Główną różnicą między taką operacją a tradycyjną jest to, że pacjent nie będzie miał dużej blizny pooperacyjnej.

Operacja z asystą robota
Operacja z asystą robota jest podobna do operacji laparoskopowej. Na brzuchu pacjenta wykonuje się kilka małych rozcięć. Chirurg operuje instrumentami i kamerą używając do tego maszyny (robota). Ten rodzaj operacji jest również nazywany operacją da Vinci.

Usunięcie jąder jako leczenie raka prostaty (orchidektomia)
Orchidektomia jest wykonywana w celu kontrolowania rozrostu raka prostaty. Jest to operacja usunięcia jąder. Rak prostaty potrzebuje testosteronu aby rosnąć. Testosteron jest męskim hormonem płciowym produkowanym przez jądra. Jeśli jądra zostaną usunięte, poziom testosteronu we krwi gwałtownie spadnie. W 9 na 10 przypadkach (90%) rak prostaty przestaje rosnąć i zaczyna się kurczyć.

Orchidektomia nie jest aktualnie często stosowana ponieważ istnieją terapie hormonalne, które mogą obniżyć poziom testosteronu. Jednak niektórzy mężczyźni wybierają właśnie orchidektomię. Pacjenci decydują się na operację, ponieważ jest to jednorazowy zabieg w porównaniu do zastrzyków, jakie trzeba przyjmować co miesiąc albo raz na 3 miesiące. Inni mężczyźni nie decydują się na orchidektomię z powodu jej nieodwracalności. Stan emocjonalny po usunięciu jąder jest powodem do niepokoju wielu pacjentów. Rozmowa z lekarzem na temat plusów i minusów orchidektomii jest bardzo ważna.

Jest to bardzo prosta operacja. Chirurg wykonuje rozcięcia w mosznie (worek skórny, w którym znajdują się jądra). Po usunięciu jąder, chirurg może umieścić w mosznie plastikowe kulki (sztuczne jądra lub protezy), aby utrzymać taki sam wygląd i kształt moszny.

Usunięcie wewnętrznej części gruczołu prostaty
Czasem część nowotworu prostaty może powodować ucisk na moczowód (przewód którym wydostaje się mocz z pęcherza) i wtedy sprawia trudności w oddawaniu moczu. Lekarz może zasugerować operację, aby usunąć część nowotworu, tak aby pacjent mógł oddawać mocz bez trudności. Operacja ta nazywa się TURP (z ang. transurethal resection of the prostate – resekcja przezcewkowa prostaty) a jej celem nie jest leczenie nowotworu. Jednakże operacja ta pozwoli złagodzić objawy. Jest również często wykorzystywana w przypadku mężczyzn, którzy mają łagodną opuchliznę gruczołu krokowego zwaną BPH (z ang. benign prostatic hyperplasia – łagodny rozrost gruczołu krokowego).

Operacja jest przeprowadzana poprzez włożenie cienkiej rurki do cewki moczowej przez penisa. W tej rurce znajduje się źródło światła i soczewka powiększająca – w ten sposób chirurg może widzieć wnętrze cewki moczowej. Chirurg usuwa blokadę używając instrumentu dołączonego do rurki – może w ten sposób wyciąć zmienione obszary. Operacja wiąże się z pobytem w szpitalu przez 2 lub 3 noce.

Po resekcji przezcewkowej
Pacjent powinien zacząć poruszać się tak wcześnie po operacji, jak to możliwe. Powrotu do formy można oczekiwać już 24 godziny po operacji.

Pacjent może mieć założony cewnik do pęcherza w celu odprowadzania moczu do worka. Po tej operacji pojawianie się skrzepów krwi w moczu jest zupełnie normalne. Aby zapobiec skrzepom krwi blokującym cewnik, pacjent może zostać poddany irygacji pęcherza. To oznacza wlanie do pęcherza płynu i odprowadzenie go przez cewnik. Krew w moczu stopniowo będzie zanikać, a wtedy będzie można wyjąć cewnik. To ma miejsce około 2-3 dni po twojej operacji.

Operacja na raka prostaty
Przed operacją prostaty

Przed operacją pacjent spotyka się z chirurgiem i anestezjologiem i zazwyczaj również z pielęgniarką specjalistyczną. Wytłumaczą oni pacjentowi, co obejmuje operacja i czego można się spodziewać. Lekarz poprosi o podpisanie formularza zgody na operację.

Ponadto zostaną wykonane badania mające na celu sprawdzenie czy stan zdrowotny pacjenta pozwala na przeprowadzenie operacji. Badania te, to między innymi: badania krwi, prześwietlenie RTG klatki piersiowej oraz EKG w celu sprawdzenia stanu serca.

Tuż po operacji raka prostaty

Gdy wybudzisz się po operacji, będziesz mieć podawaną kroplówkę oraz założony dren z rany pooperacyjnej. Oprócz tego, będziesz mieć założony cewnik do pęcherza, aby odprowadzać mocz.

Twoja pielęgniarka i fizjoterapeuta będą zachęcać cię do ruchu tak szybko jak to możliwe. Pomogą ci przy głębokich oddechach i ćwiczeniach na nogi, aby zapobiec infekcjom w klatce piersiowej i zakrzepom krwi.

Przygotuj się na odczuwanie bólu przez pierwsze kilka dni. Jeśli czujesz ból, koniecznie powiedz o tym lekarzowi lub pielęgniarce bez zbędnej zwłoki, aby mogli znaleźć odpowiedni dla ciebie środek przeciwbólowy.

O co zapytać lekarza odnośnie operacji na raka prostaty?

  • Jakiego rodzaju operacja jest zalecana?
  • Jaki jest cel operacji?
  • Czy operacja wyleczy nowotwór?
  • Ile takich operacji przeprowadza się rocznie?
  • Jakie są wyniki?
  • Jakie są inne możliwości leczenia?
  • Czy zamiast operacji mogę poddać się radioterapii?
  • Czy będę potrzebował dodatkowego leczenia po operacji?
  • Czy mogę spotkać się z onkologiem, aby porozmawiać o alternatywach operacji?
  • Czy mogę wybrać specjalistę?
  • Czy powinienem przygotować się do operacji w szczególny sposób?
  • Jakie są zagrożenia w przypadku operacji prostaty?
  • Czy po operacji będę odczuwać ból?
  • Jakie są długotrwałe i krótkotrwałe skutki uboczne operacji?
  • Czy po operacji stracę popęd seksualny?
  • Czy po operacji stracę kontrolę nad pęcherzem i kiedy mogę się spodziewać powrotu do normy?
  • Czy istnieje ryzyko, że kontrola nad pęcherzem nie powróci?
  • Czy mogę porozmawiać z kimś, kto przeszedł tego rodzaju operację?
  • Jak często będę miał wizyty po operacji i jakiego rodzaju badania będą na nich przeprowadzane?

 

„Cancer Research UK, www.cancerresearchuk.org/prod_consump/groups/cr_common/@cah/@gen/documents/generalcontent/treating-prostate-cancer.pdf, Maj 2015″