+48 22 364 15 15
00 - 867 Warszawa ul. Chłodna 51

Rak piersi

Spis treści: O Raku piersi

1. Piersi i układ limfatyczny
2. Wczesne rozpoznawanie raka piersi
3. Objawy
4. Zdiagnozowanie zagrożenia rakiem piersi
5. Dziedziczenie raka piersi
6. Potencjalne zagrożenia
7. Możliwe czynniki chroniące przed zachorowaniem
8. Dieta i ryzyko nowotworu piersi
9. Typy nowotworów piersi
10. Nowotwór piersi u mężczyzn
11. Badanie przesiewowe
12. Czy wskazana jest wizyta u specjalisty
13. Badania przyczyn i zapobieganie rakowi piersi
14. Pytania do Twojego lekarza


 
9. Typy nowotworów piersi

Rodzaje raka piersi

DCIS – rak przewodowy nienaciekający
Jeśli masz nowotwór przewodowy nienaciekający (DCIS), oznacza to, że komórki wewnątrz niektórych przewodów w twojej piersi zaczęły przekształcać się w komórki rakowe. Komórki te są w całości wewnątrz przewodów i nie rozpoczęły rozprzestrzeniania się na otaczającą je tkankę gruczołu sutkowego. Zatem jest bardzo mała szansa, że jakakolwiek z tych komórek przeniesie się do węzłów chłonnych lub gdziekolwiek indziej do organizmu.
Naciekający nowotwór przewodowy i DCIS nie są tym samym rodzajem raka. W przypadku naciekającego nowotworu przewodowego, komórki wydostały się z przewodów i w związku z tym jest szansa, że rozprzestrzenią się do pobliskich węzłów chłonnych lub do innych części ciała.

Stopień DCIS
Lekarze klasyfikują DCIS jako wysoki stopień (szybciej postępujący) lub niski stopień (wolniej postępujący). Istnieje również stopień średni, pomiędzy wysokim a niskim. Stopień wysoki DCIS ma większe prawdopodobieństwo rozprzestrzenienia się na otaczającą tkankę gruczołu sutkowego oraz większe prawdopodobieństwo nawrotu po leczeniu. Znając stopień, lekarze mogą zdecydować jakiego leczenia potrzebujesz.

Leczenie DCIS
Najczęstszym sposobem leczenia DCIS jest operacja. Wiele kobiet ma usuwany obszar zajęty przez DCIS wraz z granicą zdrowej tkanki wokół (wycięcie miejscowe). Jednakże niektóre kobiety mają usuwaną całą pierś (mastektomia). Po wycięciu miejscowym, może zapaść decyzja o radioterapii pozostałej tkanki gruczołu sutkowego, w przypadku gdy DCIS ma stopień wysoki.
Możesz otrzymać lek tamoxifen (rodzaj terapii hormonalnej) w celu redukcji ryzyka rozwoju naciekającego nowotworu przewodowego w przyszłości. Badania kliniczne skupiają się na wykorzystaniu innych rodzajów terapii hormonalnej aby sprawdzić czy mogą one pomóc w zredukowaniu ryzyka nawrotu DCIS, lub przekształcenia się go w nowotwór naciekający.
Bez względu na rodzaj leczenia, wymagane są regularne wizyty mające na celu niezwłoczne wychwycenie nawrotu DCIS.

LCIS – rak zrazikowy nienaciekający
Rak zrazikowy nienaciekający (LCIS) oznacza, że powstały zmiany komórkowe w zrazikach piersi. Znany jest również pod nazwą nowotwór zrazikowy. To nie jest rak. Jednakże LCIS oznacza, że masz zwiększone ryzyko zachorowania na raka piersi w przyszłości. Aczkolwiek, większość kobiet z LCIS nie zachoruje na raka piersi. Mężczyźni mogą zachorować na LCIS lecz jest to bardzo rzadko spotykane. Istotne jest rozróżnienie między rakiem zrazikowym naciekającym, który jest czymś innym niż LCIS.

Leczenie LCIS
Większość cierpiących na LCIS nie zachoruje na raka piersi. To zazwyczaj oznacza, że nie potrzebują leczenia. Jednakże z powodu zwiększonego ryzyka raka piersi twój lekarz może zasugerować zwrócenie szczególnej uwagi na:

  • Badanie piersi co 6 – 12 miesięcy
  • RTG piersi (mammografia) co 1 – 2 lata

Jeśli jednak rak zacznie się rozwijać, monitorowanie powinno to wychwycić w bardzo wczesnej fazie, aby rozpocząć leczenie w jak najwcześniej.
Lekarz może zasugerować rodzaj terapii hormonalnej w celu obniżenia ryzyka zachorowania na raka piersi w przypadku LCIS.

Rak przewodowy naciekający
Rak przewodowy naciekający jest najczęstszym rodzajem raka piersi.

Około 90 na 100 zdiagnozowanych raków piersi (90%) to nowotwory tego typu. Nazywany jest również rakiem przewodowym. Naciekający rak przewodowy piersi jest rakiem, który ma swój początek w komórkach wyścielających przewody w tkance gruczołu sutkowego i rozprzestrzenił się do otaczającej je tkanki.
Najczęściej rak przewodowy jest opisywany jako nieklasyfikowany do żadnego typu. Pojawia się pod nazwami NST lub NOS (nieklasyfikowany).
Leczenie przewodowego raka piersi
Terapia przewodowego raka piersi może obejmować:

  • Operację
  • Radioterapię
  • Chemioterapię
  • Terapię hormonalną
  • Terapię biologiczną
  • lub kombinację kilku powyższych

Na naszej stronie internetowej są dostępne informacje na temat tego, jakie leczenie jest wykorzystywane w przypadku poszczególnych faz raka piersi. Faza raka piersi daje informację o jego rozmiarze oraz czy są przerzuty.

Naciekający rak zrazikowy
Około 1 na 10 zdiagnozowanych raków piersi (10%) to naciekający rak zrazikowy. To oznacza, że rak pojawił się w komórkach wyścielających zraziki piersi oraz rozprzestrzenił się poza zraziki do otaczającej tkanki gruczołu sutkowego. Naciekający rak zrazikowy jest najczęstszy u kobiet pomiędzy 45 a 55 rokiem życia.
Jeśli twój lekarz powiedział ci, że chorujesz na raka zrazikowego nienaciekającego (LCIS) to oznacza, że nie jest to naciekający rak zrazikowy.

Objawy i diagnoza
Naciekający rak zrazikowy nie zawsze ukazuje się jako stały guz. Ponadto, nie pojawia się na RTG piersi (mammografia). W związku z tym może być trudny do zdiagnozowania. Można wyczuć obszar zgrubienia w tkance gruczołu sutkowego zamiast określonego guza.

Leczenie naciekającego raka zrazikowego
Zazwyczaj leczeniem jest operacja, po której następuje radioterapia, chemioterapia, terapia biologiczna lub kombinacja tych metod. Również istnieje możliwość podania terapii hormonalnej po operacji w przypadku gdy nowotwór ma receptory estrogenowe.
Rak zapalny piersi
Jest to rzadki rodzaj raka piersi. Między 1 a 4 na 100 przypadków zdiagnozowanego raka piersi (1-4%) są tego typu nowotworami. Nazywany jest zapalnym, ponieważ tkanka gruczołu sutkowego jest w stanie zapalnym. Komórki rakowe blokują najmniejsze przewody limfatyczne w piersi. Przewody limfatyczne drenują nadmiar płynu z tkanek i organów.

Objawy
Ponieważ przewody limfatyczne są zablokowane, pierś staje się opuchnięta, czerwona, twarda i gorąca w dotyku. Może być bolesna, ale nie zawsze. Inne potencjalne objawy to zgrubienia tkanki gruczołu sutkowego, pręgi lub wciągnięta skóra na piersi. Czasami pojawia się w piersi również guz. Brodawka sutkowa może być wciągnięta do wewnątrz piersi lub może się z niej wydostawać wydzielina.
Objawy raka zapalnego piersi mogą pojawić się zupełnie nagle. Często jest on mylony z zapaleniem piersi (zapalenie gruczołu sutkowego).

Leczenie raka zapalnego piersi
Leczenie raka zapalnego piersi może nieznacznie różnić się od leczenia innych typów raka. Zwykłe leczenie tego rodzaju raka piersi, to przede wszystkim chemioterapia. Po chemioterapii prawdopodobnie nastąpi operacja, a po niej radioterapia. Jest również możliwość terapii hormonalnej lub biologicznej po operacji, aby zredukować ryzyko nawrotu raka.

Choroba Pageta
Choroba Pageta jest rzadko występującym schorzeniem, które niekiedy pojawia się wraz z rakiem piersi. Na 100 przypadków zachorowań na raka piersi, choroba Pageta występuje u 1-4 chorych (1 – 4%). Choroba Pageta rozpoczyna się w brodawce sutkowej lub w obszarze ciemniejszej skóry otaczającej brodawkę (otoczka). Zazwyczaj najpierw pojawia się czerwona i łuszcząca się wysypka. Może wywoływać świąd. Wygląda bardzo podobnie do innych chorób skóry jak łuszczyca lub egzema i może być z nimi mylona.

Jak jest diagnozowana choroba Pageta
Chirurg pobiera próbkę skóry ze zmianą (biopsja) z brodawki sutkowej i wysyła ją do przebadania pod mikroskopem. Jeśli biopsja wykaże chorobę Pageta, wtedy zostanie wykonane RTG piersi (mammografia). W wielu przypadkach, choroba Pageta jest oznaką raka piersi lub raka przewodowego in situ (CIS). CIS oznacza, że obecne są komórki rakowe, ale umiejscowione w tkance wyścielającej przewody lub zraziki. Około połowa kobiet z chorobą Pageta ma guza za brodawką sutkową. W 9 na 10 przypadków, jest to naciekający rak piersi.

Jak przebiega leczenie choroby Pageta
Pacjent przechodzi operację w celu usunięcia albo całej piersi (mastektomia), albo tylko zmienionego chorobowo obszaru (szerokie wycięcie guza). Jeśli chorujesz na naciekającego raka piersi, lekarz może zaproponować po operacji: radioterapię, chemioterapię, terapię hormonalną lub biologiczną.

Rzadko występujące typy raka piersi
Lekarze ustalili klasyfikację różnych raków piersi. Zgodnie z tym, rzadziej występujące rodzaje raków piersi są nazywane typem specjalnym, a te bardziej powszechne nazywane są rakami piersi bez typu specjalnego. Najpowszechniejszym rakiem piersi jest przewodowy rak piersi, zwykle opisywany jako ten “bez typu specjalnego”. Można spotkać się z tym określeniem zapisanym jako NST lub NOS.
Rak typu specjalnego ma komórki ze szczególnymi cechami. Zarówno jak te rzadko spotykane nowotwory wymienione tutaj, rak zrazikowy jest również sklasyfikowany jako rak typu specjalnego.

Rzadko występujące typy raka piersi to:

  • rdzeniasty rak piersi
  • śluzowy (kolidowy) rak piersi
  • cewkowy rak piersi
  • gruczołowo – torbielowaty rak piersi
  • metaplastyczny rak piersi
  • mięsak naczyniakowaty piersi
  • chłoniak piersi
  • podstawnokomórkowy rak piersi
  • guz liściasty piersi
  • brodawkowaty rak piersi

Mięsak naczyniakowaty piersi
Mięsaki naczyniakowate są rodzajem miękkiej tkanki mięsakowate. Są one rakami, które rozpoczynają się w komórkach stanowiących ściany naczyń krwionośnych lub naczyń limfatycznych.
Mięsaki naczyniakowate w piersiach są bardzo rzadkie. Większość przypadków to młode kobiety. Kobiety, które były już leczone na raka piersi, miały operację i radioterapię są bardziej narażone na ten typ nowotworu. Zazwyczaj rosną one szybko i są trudne do leczenia z sukcesem.

Leczenie mięsaka naczyniakowatego piersi
Ze względu na to, że mięsaki naczyniakowate są bardzo rzadkie, nie ma ustalonego modelu terapii. Usunięcie piersi (mastektomia) oraz chemioterapia są najczęściej stosowane.

 

10. Rak piersi u mężczyzn

W przypadku mężczyzn, rak piersi jest bardzo rzadki. W Wielkiej Brytanii, około 350 mężczyzn rocznie jest diagnozowanych z rakiem piersi, w porównaniu do około 50 000 przypadków raka piersi u kobiet. Objawy, diagnoza oraz leczenie są bardzo podobne do leczenia kobiet.

Objawy raka piersi u mężczyzn
Najpowszechniejszym objawem raka piersi u mężczyzn jest guz w okolicy piersi. Zazwyczaj jest on niebolesny. Inne objawy jakie mogą występować to wydzielina z brodawki sutkowej, opuchlizna piersi lub bolesny obszar skóry na piersi. Mogą to być również zmiany w brodawce lub guzy pod ramieniem.

Leczenie raka piersi u mężczyzn
Rodzaj leczenia jest wybierany na podstawie rozmiaru raka oraz na podstawie tego, czy już są przerzuty na moment diagnozy. Twój lekarz sprawdzi również czy komórki rakowe mają receptory dla poszczególnych hormonów lub terapii biologicznych. Może być zaproponowana jedna z następujących terapii: operacja usunięcia tkanki gruczołu sutkowego po stronie zajętej przez nowotwór, radioterapia, chemioterapia, terapia hormonalna lub terapia biologiczna.

Czynniki ryzyka i przyczyny
Tak jak w przypadku kobiet, największym czynnikiem ryzyka w raku piersi u mężczyzn jest starzenie się. Większość przypadków jest diagnozowana wśród mężczyzn pomiędzy 60. a 70. rokiem życia. Inne czynniki ryzyka to wysoki poziom estrogenu, bycie wystawionym na działanie promieniowania, historia zachorowań na raka w rodzinie, zdiagnozowany gen raka piersi w rodzinie oraz rzadka choroba genetyczna zwana zespołem Klinefeltera.

Wsparcie
Diagnoza o raku piersi może być trudna do przyjęcia zwłaszcza w przypadku mężczyzn. Pacjent może poczuć się zagubiony i wyobcowany. Bardzo często słyszy się o raku piersi u kobiet, lecz w prawie w ogóle w przypadku mężczyzn. Twój lekarz może znać innych mężczyzn z rakiem piersi, z którymi możesz porozmawiać.

 

11. Badania przesiewowe w kierunku raka piersi

Mammografia jest to RTG piersi. Program badań przesiewowych NHS pod kątem raka piersi korzysta z mammografii aby wyszukać kobiety chore na raka piersi w wieku między 50. a 70. rokiem życia. Program jest poszerzany o kobiety od 47. do 73. roku życia. Możesz również przystąpić do mammografii, jeśli masz objawy raka piersi takie jak guzy, lecz to badanie jest poza usługą badania przesiewowego.

Jak przebiega badanie mammograficzne
Technik radiolog pomoże ci ułożyć pierś pomiędzy dwoma płytami mammografu. Płyty ścisną pierś na kilka chwil aby wykonać zdjęcie RTG. Będziesz mieć dwa zdjęcia, po jednym każdej piersi. Ściśnięcie piersi pozwoli na uzyskanie wyraźnego obrazu. Badanie mammograficzne może spowodować odczuwanie dyskomfortu. Niektórzy uważają je za bolesne. Jednakże dyskomfort jest przejściowy i trwa tylko tyle co ściśnięcie piersi.

mamografia

Grafika pokazująca kobietę mającą badanie mammograficzne

 

Po mammografii
Dwóch specjalistów będzie oceniać twoje badanie mammograficzne aby sprawdzić czy są tam jakieś oznaki raka. Jeśli jest jakakolwiek wątpliwość, pacjent jest wezwany w celu dalszych badań. Niektóre nowotwory nie pokazują się w sposób widoczny na mammografii. Zatem jeśli znajdziesz jakiś podejrzany guzek w piersi, zawsze powiedz o tym lekarzowi, nawet jeśli niedawno była wykonywana mammografia.

Kto podlega badaniom przesiewowym w kierunku raka piersi?
Program badań przesiewowych NHS wykorzystuje RTG (mammografia) aby zbadać wszystkie kobiety w Wielkiej Brytanii w wieku od 50 do 70 lat, które są zarejestrowane u lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Otrzymują one zaproszenie na badania co 3 lata. Kobiety w wieku powyżej 70 lat mogą umówić się na badanie we własnym zakresie w najbliższym centrum badań przesiewowych w kierunku raka piersi. W Anglii, program badań przesiewowych rozszerza się o kobiety w wieku od 47 do 73 lat.
Im starszy pacjent, tym większe ryzyko zachorowania na raka piersi. Zatem badanie mammograficzne jest wskazane. Powyżej 50. roku życia, ryzyko raka piersi jest bardzo niskie. Mammografia młodych kobiet jest trudna do odczytania ponieważ tkanka gruczołu sutkowego jest gęściejsza.

Kobiety z podwyższonym ryzykiem raka piersi
Niektóre kobiety maja podwyższone ryzyko raka piersi z powodu historii zachorowań na raka piersi w rodzinie lub odziedziczyły mutację genu. Kobiety te mogą być przebadane w młodszym wieku z użyciem rezonansu magnetycznego, mammografii lub obu metod, zależnie od poziomu ryzyka.
Jeśli sądzisz, że możesz znajdować się w grupie podwyższonego ryzyka zachorowania na raka piersi, porozmawiaj ze swoim lekarzem podstawowej opieki zdrowotnej. Lekarz ten może skierować cię do specjalisty genetyka, który będzie w stanie ocenić twoje ryzyko. Nie każdy mający historię zachorowań na raka znajduje się w grupie o podwyższonym ryzyku. Narodowy Instytut Zdrowia i Doskonałości Klinicznej (NICE) obecnie zaleca, że kobiety z umiarkowanym lub wysokim ryzykiem, spowodowanym historią rodzinną, powinny rozpocząć badania za pomocą rezonansu magnetycznego około 30. roku życia oraz mammografie około 40. roku życia.

Świadomość stanu piersi
Pacjent powinien być świadomym tego jaki jest normalny wygląd piersi oraz jakie są zazwyczaj w dotyku, nawet jeśli bada się mammograficznie co 3 lata. Wiele przypadków raka jest nadal znajdowane przez kobiety podczas samobadania częściej niż podczas badań przesiewowych. Jeśli zauważysz jakiekolwiek nietypowe zmiany w twoich piersiach, nie czekaj na następne badanie mammograficzne. Natychmiast umów się do swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

„Cancer Research UK, www. cancerresearchuk.org/about-cancer, Maj 2015”